اختلاف ايران و برزيل بيش از سه گل است
چه ساده انگارانه است كه براي مقايسه فوتبال ايران و ژاپن، دو بازي دوستانه آنها را ملاك قرار دهيم و نتيجه بگيريم كه فوتبال ايران به خاطر مشكلا تاكتيكي و نتيجه‌اي كه مقابل برزيل گرفته از فوتبال ژاپن كه آرژانتين را برده ضعيف‌تر است.
در اينكه فوتبال ايران از فوتبال ژاپن عقب تر است و اين فاصله هم روز به روز بيشتر مي‌شود شكي نيست اما دليل اين عقب افتادگي را نه در تاكتيك‌هاي درون زمين كه در اقدامات مديريتي و امكانات سخت افزاري و نرم افزاري بيرون از زمين بايد جستجو كرد.
اين تحليلي واقعا سطحي نگرانه است كه بگوييم چون ژاپن يك مربي خارجي و مطرح دارد پس بازي روان‌تري ارائه مي‌دهد اما چون ايران مربي‌اش خارجي نيست يا بازيكن بزرگ و نامداري نبوده بازي ضعيف‌تري انجام مي‌دهد. اين دقيقا همان مشكل بزرگ فوتبال ايران است كه كارشناسان و پيشكسوتانش همه چيز را در چارچوب زمين بازي تحليل مي‌كنند بدون اينكه بدانند تيمي كه وارد زمين شده بايد چه پيش زمينه يا تداركاتي داشته باشد.
براي مقايسه فوتبال ايران و ژاپن يا ايران و برزيل بايد قبل از هرچيزي به گذشته آنها،امكانات‌شان و مديريت و تفكر حاكم بر فوتبال‌شان توجه كرد. اگر در مقايسه فوتبال ايران با كشورهاي عربي منطقه گاهي از پتانسيل بالاي بازيكنان و استعدادهاي‌مان يا شور و هيجان تماشاگران‌مان هزينه مي‌كنيم در مقايسه با فوتبال برزيل از چه چيزمان مي‌خواهيم مايه بگذاريم؟ اگربه تماشاگران‌مان افتخار مي‌كنيم كه آنها چه از نظر تعداد و چه از نظر شور و اشتياق چندين برابر ما هستند. اگر از استعدادهاي‌مان مايه مي‌گذاريم كه آنها بهترين در دنيا هستند و حدود 2000 لژيونر در كشورهاي مختلف دنيا دارند. در بحث تيم‌هاي پايه بهترين مراكز استعداديابي و پرورش بازيكن را دارند و از نظر سخت افزاري نيز آن قدر شرايط شان خوب است كه مي‌خواهند جام جهاني آينده را برگزار كنند. ليگ برزيل در آمريكاي جنوبي جزو بهترين‌هاست و در سطح جهان نيز شرايط خيلي خوبي دارد. آنها باشگاه‌هاي بزرگ و باسابقه‌اي دارند كه بارها قهرمان جام بين قاره‌اي شده‌اند و سالانه بهترين باشگاه‌هاي جهان را از نظر بازيكن تامين مي‌كنند.مديريت فيفا سال‌ها به عهده برزيلي‌ها بوده و در كشورشان نيز مديراني دارند كه به بهترين شكل ممكن باشگاه‌هايشان را اداره مي‌كنند. از همه مهم‌تر از نظر اقتصادي، سياسي و اجتماعي،بستر مناسب براي توسعه فوتبال فراهم است. در دنياي امروزديگر نمي‌توان پيشرفت و توسعه فوتبال را از پيشرفت و توسعه كشور در تمامي زمينه‌ها منفك كرد. فوتبال جزيره‌اي نيست كه توقع داشته باشيم اطرافش عقب‌مانده باشد اما خودش پيشرفت كند. برزيل جزو كشورهايي است كه رشد اقتصادي قابل قبولي دارد و از نظر سياسي و ديپلماتيك نيز جايگاهش در جهان فوق‌العاده مناسب است. از نظر اجتماعي همه شرايط براي پيشرفت فوتبال فراهم است و تفكر حاكم بر اين كشور نگاهي توسعه مدارانه به فوتبال دارد. مردم اين كشور با فوتبال زندگي مي‌كنند و دولت و حكوت نيز به بهترين شكل ممكن،اين پتانسيل را در مسير پيشرفت هدايت مي‌كنند. موضوعي كه دقيقا برعكس آن در كشور ما ديده مي‌شود. سالانه ميلياردها تومان براي فوتبال هزينه مي شود بدون اينكه نظارتي روي آن صورت گيرد يا زيرساخت‌ها توسعه پيدا كند. باشگاه‌ها دولتي هستند و تكليف هيچ كس با فوتبال مشخص نيست. از پولي كه به فوتبال تزريق مي‌شود فقط بازيكنان،مربيان،مديران و دلال‌ها بهره‌مند مي‌شوند بدون اينكه باشگاه‌ها ريالي درآمد داشته باشند. اصول باشگاه‌داري به هيچ وجه رعايت نمي‌شود و مسابقات ليگ وحذفي و... حالت سرگرمي دارند. تيم‌هاي پايه كمترين ارزشي براي باشگاه‌ها ندارند و مسابقات آنها در بدترين شرايط ممكن برگزار مي شود. كيفيت ليگ برتر و ليگ يك ايران فوق‌العاده پايين است و طبيعتا بازيكناني كه به تيم ملي مي‌دهد هم فاقد كيفيت و آمادگي لازم چه از نظر فني و چه از نظر جسماني هستند.
اگر ژاپن موفق مي‌شود آرژانتين را شكست دهد فقط به اين خاطر است كه شرايطش از هر نظر با اين كشور برابر است. ژاپني‌ها فقط سابقه آرژانتيني‌ها و كمي هم شور و هيجان فوتبال آمريكاي جنوبي را ندارند كه رفته رفته با تدبير و تفكر،اين مشكلات‌شان را هم حل مي‌كنند وگرنه در ساير موارد اگر بهتر از آرژانتين نباشند كمتر نيستند.آنها سال‌هاست كه براي توسعه فوتبال‌شان برنامه‌ريزي كرده‌اند و از نظر اقتصادي جزو برترين كشورهاي جهان هستند. در مسايل زيرساختي آن قدر اوضاع‌شان خوب است كه جام جهاني را ميزباني كرده‌اند و براي گرفتن ميزباني يك جام ديگر نيز در تلاش هستند. تورنمنت‌هاي مهمي مثل جام جهاني باشگاه‌ها چندين بار در اين كشور برگزار شده و بارها ميزبان فينال ليگ قهرمانان آسيا بوده‌اند و اين در شرايطي است كه ايران حتي شرايط ميزباني يك بازي دوستانه‌اش مقابل تيمي مثل برزيل را ندارد. آنهايي كه در ابوظبي بودند و بازي ايران-برزيل را از نزديك تماشا مي‌كردند به خوبي فاصله امكانات،مديريت و سازماندهي آنها را با ايران حس كردند. همه آنها به وضوح ديدند كه براي برگزاري يك بازي بزرگ و بين‌المللي چه مواردي لازم است كه در ايران وجود ندارد. استاديوم خوب،پروازهاي باكيفيت،فيلمبرداري استاندارد،بازاريابي اصولي،هتل‌هاي مجلل و بسياري موارد ديگر لازمه‌هاي برگزاري چنين بازي‌هايي هستند كه ما فعلا در برآورده كردن آنها عاجزيم، آن وقت توقع داريم كه برزيل را ببريم يا گل‌هاي كمتري بخوريم. در واقع ما بيش از اندازه متوهم هستيم در صورتي كه اگر منطقي باشيم مي‌پذيريم در شرايط عادي و پيش از شروع بازي فاصله فوتبال ايران با برزيل حداقل سه گل است بدون اينكه بخواهيم شرايط فني داخل زمين را در نظر بگيريم. فقط كافي است باشگاه‌هايي كه بازيكنان برزيل در آنها بازي مي‌كنند را با باشگاه‌هايي كه بازيكنان ما از آنها مي‌آيند را با هم مقايسه كنيم تا ببينيم اختلاف دو كشور در داخل زمين چند گل است.
واقعا طنز تلخي است. مربي خارجي يك تيم باشگاهي ايران بيش از يك ميليارد تومان پول مي‌گيرد و تيمش را با كلي ستاره به رتبه دوازدهم سيزدهم جدول مي برد اما كسي از حيف و ميل پول‌هاي مملكت و قراردادهاي ميليون دلاري حرف نمي زند! در كمتر از يك هفته، پيش از شكست 3-صفر ايران مقابل برزيل، تيم جوانان ايران از كره جنوبي و استراليا شكست مي‌خورد و خيلي زود از مسابقات قهرماني آسيا حذف مي شود اما كسي از عقب‌ماندگي گلايه نمي‌كند. از آن بدترتيم اميد ايران از ويتنام شكست مي‌خورد،با سنگاپور مساوي مي‌كند و مالزي را به سختي مي برد باز هم كسي احساس كوچكي و حقارت نمي‌كند ولي شكست 3-صفر ايران مقابل برزيل احساسات را جريحه‌‌دار مي‌كند.در اين كشور و اين فوتبال چه مي‌گذرد كه گاهي اين قدر بي تفاوتيم و گاهي رگ غيرت‌مان بيرون مي‌زند؟مشكل از ناداني است يا ترجيح منافع شخصي به منافع ملي؟
