جام جم آنلاين: رويارويي2 تيم فوتبال قرمز و آبي در تهران يك اتفاق براي دوستداران اين دو تيم بود، 42 سال براي عادت شدن يك اتفاق زمان كمي نيست و حالا اين اتفاق در فوتبال ما يعني تقابل سرخابي‌ها براي هواداران آنها به يك عادت دوست‌داشتني تبديل شده است؛ عادتي به نام شهرآورد كه در سال‌هاي اخير واژه شهرآورد جايگزين اين كلمه شده است.

به خاطر همين علاقه است كه وقتي قرعه‌كشي مسابقات ليگ انجام مي‌شود، تماشاگران فقط به دنبال تاريخ برگزاري اين ديدار هستند و حداقل 2 بار در سال براي تماشاي ديداري كه بيشتر تحت تاثير اين حساسيت‌ها قرار مي‌گيرد لحظه‌شماري مي‌كنند. اين مسابقه از ديد كساني كه آن را از نزديك تجربه كردند با همه بازي‌‌ها فرق مي‌كند، پرسپوليس و استقلال صدرنشين باشند يا قعرنشين، بحران‌زده باشند يا در اوج آمادگي، مصدوم و محروم داشته باشند يا تيمشان كامل باشد چيزي عوض نمي‌شود، چون بازيكنان و مربيان 2 تيم از چند روز قبل از اين ديدار در هر شرايطي كه باشند براي هم كري مي‌خوانند تا حداقل در ميدان رقابت روحي كم نياورند و با اين پيش‌زمينه به مصاف هم بروند.

فردا در بيست و سومين روز پاييز پرسپوليس و استقلال در شرايطي مقابل هم قرار مي‌گيرند كه در شهرآورد‌هاي مهر ماه، استقلال گوي سبقت را تاكنون از رقيب ديرينه‌اش ربوده است، از 11 باري كه 2تيم در مهر ماه مقابل هم قرار گرفتند 6 ديدار با تساوي به پايان رسيده و سهم استقلال 3 برد و پرسپوليس 2 پيروزي بوده است.

در ديدار اين هفته كه بازي رفت ليگ دهم براي سرخابي‌ها محسوب مي‌شود، پرسپوليس با وجود شكست برابر ملوان در مسابقه قبل از شهرآورد با يك امتياز بيشتر از استقلال در جدول رده‌بندي وضعيت بهتري نسبت به حريف خود دارد و همين دليلي شده تا شاگردان دايي كه از 12 امتياز 4 مسابقه اخير، فقط 3 امتياز گرفتند در آستانه اين بازي حساس خودشان را نبازند. در آن سوي ميدان استقلالي‌ها به نقطه برتري خود يعني خط حمله تاكيد دارند و مي‌خواهند روز سختي را براي پرسپوليس رقم بزنند، خط حمله 19 گله استقلال كه تا اينجاي كار ركورددار گلزني در 10هفته گذشته بوده (البته به همراه شهرداري تبريز)‌ مايه اميدواري پرويز مظلومي براي شهرآورد است.

از آنجا كه نقش گلزنان شهرآورد در تاريخ 42 ساله اين ديدار جاودانه‌تر از بقيه بازيكنان است در آستانه شهرآورد 69 پايتخت باهم نگاهي داريم به خواندني‌هاي گلزنان، مهاجمان و ستارگاني كه خاطرات قرمز و آبي را در طول اين سال‌ها در ذهن هوادارانشان ماندگار كردند.

گلزنان ماندگار

در 68 ديداري كه تاكنون بين پرسپوليس و استقلال انجام شده است همچنان گلزنان قديمي ركورددار هستند و از بين مهاجمان يا بازيكنان جديد چند سالي است كه بازيكني نتوانسته در اين زمينه ركورد بزند.

علي جباري و غلامحسين مظلومي با 5 گل ركورددار گلزني براي استقلالي‌ها هستند. عباس مژدهي 4 بار موفق به گشودن دروازه پرسپوليس شده و حسن روشن و صمد مرفاوي و صادق ورمزيار با 3 گل ديگر گلزنان برتر استقلالي‌ها هستند.

براي پرسپوليس مرحوم صفر ايرانپاك ركورددار گلزني در شهرآورد است، 7 گل ياد او را در دل هواداران سرخ زنده نگه داشته، حسين كلاني 6 بار دروازه آبي‌ها را گشوده و همايون بهزادي و هاشمي‌نسب 4 بار موفق به انجام اين كار شدند. فرشاد پيوس هم 3 گل را وارد دروازه استقلال كرده است، خيلي از طرفداران پرسپوليس معتقدند اگر مهدي هاشمي‌نسب به استقلال نمي‌رفت مي‌توانست ركورد بهتري در اين زمينه از خود به جاي بگذارد.

اولين و آخرين گلزن

تساوي در شروع برگزاري شهرآورد‌ها هم گريبان مسابقات را گرفته است، البته نه به شكل سال‌هاي اخير. 2 ديدار نخست 2 تيم پرسپوليس و استقلال كه هر 2 در سال 47 برگزار شده با تساوي بدون گل به پايان رسيده تا اولين گلزن شهرآورد در ديدار سوم نامش را در تاريخ ثبت كند. احمد منشي‌زاده، بازيكن استقلال اولين گلزن شهرآورد است كه در 31 مرداد 48 براي نخستين بار در اين مسابقه حساس گلزني كرده و آخرين گل را هم كريم باقري در شهرآورد قبلي به ثمر رسانده كه منجر به پيروزي پرسپوليسي‌ها شد.

خوردبين، گلزن جنجالي

شايد جالب باشد بدانيد گل‌هاي محمود خوردبين، سرپرست كنوني پرسپوليس 2 بار بازي 2 تيم را به جنجال كشيده است. گل‌هاي به اصطلاح فوتبالي‌ها زيرطاقي كه روي خط دروازه پايين مي‌آيند و معلوم نيست گل هستند يا نه، اولين بار در سال 48 گلي از سرپرست كنوني پرسپوليس وارد دروازه استقلال شد كه پرسپوليسي‌ها معتقد بودند توپ از خط گذشته اما داور گل‌ را مردود اعلام كرد كه موجب اعتراض سرخپوشان شد و دومين بار شوت مشابه خوردبين در سال 53 از سوي داور مورد قبول واقع شد كه اين بار مورد اعتراض استقلالي‌ها قرار گرفت و بازي به جنجال كشيده شد.

سامره، سريع‌ترين گلزن

كارشناسان بر اين باورند كه اگر مي‌خواهيد شانس مساوي نشدن شهرآورد بالا برود آرزو كنيد تيمي در دقايق نخست گل بزند تا بازي روالي هجومي پيدا كند، اما اين فلسفه هميشه هم درست نبوده است. اما سريع‌ترين گل شهرآوردهاي پايتخت را مهاجم استقلال به نام خود ثبت كرده است، در 15 مسابقه قبل يعني شهرآورد 53، علي سامره در ثانيه 47 بازي دروازه پرسپوليس را باز كرد.

در ششمين شهرآورد حسين كلاني با گلزني در دقيقه 2 براي پرسپوليس ركورد دار بود.

ديرترين گل هم همچنان به نام مازيار زارع ثبت شده كه در دقيقه 4 + 90 از روي نقطه پنالتي براي سرخپوشان گلزني كرد.

پروين و يك دنيا خاطره

شايد علي پروين را بتوان از چهره‌هاي ماندگار شهرآورد قلمداد كرد. شماره 7 سرخپوشان در دوران بازيگري 20 بار با پيراهن پرسپوليس مقابل استقلال به ميدان رفت و 23 بار روي نيمكت اين تيم در كسوت مربيگري نشست، بعضي از بازيكنان قديمي پرسپوليس خاطرات جالبي از حضور علي پروين در شهر آوردها داشتند، روزهايي كه او بشدت دوست داشت پرسپوليس برنده باشد و هر وقت تيم عقب بود در رختكن به همبازيان يا شاگردانش مي‌گفت «هر بازي را باختيد ببازيد اما استقلال را ببريد» يا مي‌گفت «نمي‌‌دانم چه جوري اما بايد استقلال را ببريد» و انگار اين حرف‌ها واقعا تيم او را متحول مي‌كرد و پاي بازيكنان را به گل باز مي‌كرد.

گل‌‌هاي 30 متري

در اين مسابقه كه بيشتر تحت تاثير حاشيه و احساسات است بيشتر از آن كه 2 تيم به تاكتيك روي بياورند سعي مي‌كنند از ضربات كاشته استفاده كنند، به جز كريم باقري كه در طول اين سال‌ها با ضربات از راه دور دروازه استقلال را زياد تهديد كرده نام مرحوم صفر ايرانپاك و مجتبي جباري در به ثمر رساندن گل‌هايي با فاصله بيش از 30 متر از دروازه به ثبت رسيده كه گل‌هايي به يادماندني براي هواداران 2 تيم بودند.

گلزني برابر در ماه مهر

در شهرآورد‌هايي كه در مهرماه برگزار شده با اين كه پرسپوليس يك بار كمتر از استقلال پيروز شده، اما جالب اين كه هر دو تيم در 11 مسابقه خود در اين ماه 10 بار موفق به گلزني شدند و از اين نظر برابر هستند. شهرآورد شصت و نهم دوازدهمين مسابقه سرخابي‌ها در ماه‌ مهر است.

گلزني براي هر دو رنگ

غلامرضا فتح‌آبادي، شاهرخ بياني و مهدي هاشمي‌نسب بازيكناني هستند كه در تاريخ شهرآوردها براي هر دو تيم گلزني كردند، غلامرضا فتح‌آبادي 2 بار به استقلال و يك بار به پرسپوليس گل زده است، شاهرخ بياني هم همين آمار گلزني را دارد و مهدي هاشمي‌نسب كه 4 گل براي پرسپوليس در شهرآوردها به ثمر رسانده بود در شرايطي كه داشت به اسطوره هواداران پرسپوليس تبديل مي‌شد به استقلال رفت و با پيراهن اين تيم در تاريخ 9 دي‌ماه 79 دروازه پرسپوليس را باز كرد تا مدافع گلزن پرسپوليس در شهرآورد از اين نظر ركورددار شود.

و اينك شهرآورد 69

و حالا همه در انتظار شهرآورد 69 هستند. استقلال در 10 هفته گذشته ليگ برتر 19 بار گل‌زده كه سهم مهاجمان 15 گل بوده است، پرسپوليس هم 15 بار دروازه حريفان را باز كرده است، اما در اين بازي گلزني مدافع، هافبك و مهاجم فرقي نمي‌كند، انگار واقعا اين تقابل با همه ديدارها تفاوت دارد، همه به دنبال گلزني هستند تا اگر روزي جمع آبي و قرمز را ترك كردند هواداران تيم‌شان با يادآوري شهرآورد به يادشان باشند، به نظر شما فردا نام چه كساني به فهرست گلزنان شهرآورد اضافه مي‌شود؟ منتظر مي‌مانيم.

سارا احمديان / جام جم