چرا بسکتبال ایران به اردن باخت؟
تیم ملی بسکتبال ایران با ترکیب کامل و همه ستارههای خود که در قهرمانی آسیا شرکت کرده بود، ورزشدوستان را برای رسیدن به المپیک امیدوار کرده بود، اما با شکست غیرمنتظره برابر اردن از رسیدن به جمع چهار تیم نخست آسیا و البته المپیک بازماند. مدافع عنوان قهرمانی در آسیا که شانس زیادی برای المپیک لندن داشت، حالا باید برای مکان پنجم آسیا تلاش کند. جایگاهی که نه شایسته ایران و نه شایسته بازیکنانی چون حامد حدادی، مهدی کامرانی، صمد نیکخواه بهرامی، ارسلان کاظمی و حامد آفاق است.
جمعه، اول مهرماه 1390، شاید تلخترین روز تاریخ بسکتبال ایران و البته بسکتبال دوستان بود. روزی که تیم ملی ایران برابر اردن با نتیجه 88 بر 84 تن به شکست داد و از رسیدن به مرحله نیمه نهایی بازماند. ایران برابر اردنی تن به شکست داد که در سالهای گذشته همیشه برابر این تیم پیروز بوده، حتی با اختلاف یک امتیاز.
** ایران - اردن، نبرد با تیمی همیشه دردسرساز
ملیپوشان ایرانی که بدون شکست و با امتیاز بالا به یک چهارم پایانی رسیده بودند، در همان ابتدا برابر اردن غافلگیر شدند. اردن کوارتر اول را با نتیجه 20 بر 19 به سود خود به پایان رساند تا ملیپوشان که در این رقابتها تنها در یک کوارتر برابر کره طعم شکست را چشیده بودند، به خود بیایند. کوارتر دوم با نتیجه 17 بر 15 به سود ایران به پایان رسید تا ایرانیها نیمه نخست را با نتیجه 36 بر 35 با پیروزی پشت سر بگذارند.
اردنیها در این مسابقه عملکردی باورنکردنی داشتند و اجازه ندادند تا ایران برای خودش حاشیه امنیت ایجاد کند. همین عملکردی اردنیها باعث شد تا فاصله امتیازی کم و کمتر شود. در روزی که همه آن را بهترین روز اردنیها معرفی کردند، آسمانخراشهای ایرانی حریف را دست کم گرفته بودند. کوارتر سوم هم با پیروزی ایران به پایان رسید تا خیلیها ایران را برنده میدان بدانند و منتظر باشند تا حریف ایران در نیمه نهایی مشخص شود، اما گویا تقدیر چیز دیگری است و این پایان کار نیست.
کوارتر پایانی آغاز شد. هشت، هفت، شش، فاصله امتیازی بین ایران و اردن یکی پس از دیگری از بین میرفت تا در دقایق پایانی مسابقه این بازیکنان اردن باشند که در آستانه پیروزی قرار بگیرند. کوارتر چهارم با نتیجه باورنکردنی 31 بر 22 به پایان رسید تا در کمال ناباوری تیم ملی اردن با نتیجه 88 بر 84 مدافع عنوان قهرمانی راشکست دهد و راهی نیمه نهایی شود.
محمود مشحون – رئیس فدراسیون بسکتبال که خود یکی از مغمومترین افراد در کنار تیم ایران بود، پس از این شسکت گفت: «اردن بهترین عملکردش را داشت. هیچکس این نتیجه را باور نمیکند، اما ایران باخت. در شرایطی که باید فینالیست و قهرمان میشدیم از رسیدن به نیمه نهایی بازماندیم. اردن را دست کم گرفتیم. ما حضور در المپیک را از دست دادیم. بازیکنان 10 سال است که فقط با قهرمانی به ایران بازمیگردند، اما این بار بدون مدال میآیند. تمام بازیکنان با قدرت بازی کردند، اما در انتها طبیعت این ورزش دوباره خودش را اثبات کرد. ایران به دست کم گرفتن حریف باخت.»
** اعتراض کارشناسان به کم بازی کردن ارسلان کاظمی
پس از باخت تاریخی تیم ملی بسکتبال ایران برابر اردن، همان تیمی که در دوره گذشته جام ملتها برابر ایران شکست خورده بود، امیر ایلیاوی - کارشناس و پیشکسوت ملی پوش بسکتبال ایران به ایسنا گفت: «ایران در جام ویلیام جونز، اردن را با یک اختلاف امتیاز شکست داد و همین پیروزی باعث شد تا خود را از پیش برنده بدانند و آنقدر مغرورانه بازی کنند که در میدان مسابقه جایی برای پیروزی باقی نگذارند، اما متاسفانه باید بگویم تیم ملی بسکتبال ایران به اردن نباخت، بلکه به بدترین روز مربیگری وسلین ماتیچ باخت.»
وی حضور ارسلان در میدان را برای ایران ضروری دانست و ادامه داد: «یک مربی باید در دقایق پایانی و حساس قدرت ریسک کردن داشته باشد، اما ماتیچ اینگونه نبود. چرا وقتی صمد نیکخواه بهرامی مصدوم است باید او را به میدان بفرستی و ارسلان کاظمی که همه او را به عنوان "پادشاه اسلم دانک" در آسیا میشناسند بر روی نیمکت بنشیند؟ ارسلان بدون ادعا میتوانست بهترین باشد. ماتیچ دوباره اثبات کرد که در شرایط حساس قدرت تصمیمگیری ندارد.»
نیمکت نشینی ارسلان کاظمی سوال محمد رضا مشحون را نیز در پی داشت. مدیر تیمهای ملی بسکتبال که در ایران به دستور پزشک به چین نرفته است، به خبرنگار ایسنا گفت: «ما در ایران مسابقه را میدیدیم، اما کادر فنی از کنار زمین به خوبی بر روی بازیکنانشان مسلط بودند، اما سوالی که من دارم این است که دلیل بازی نکردن ارسلان کاظمی چه بود؟ فدراسیون بسکتبال ایران برای اجازه این بازیکن از دانشگاه رایس آمریکا به آب و آتش زد، اما چرا حالا وقتی او میتواند هنرنمایی کند بر روی نیمکت مینشیند. شاید ارسلان با حضور در میدان مسابقه میتوانست کمک زیادی به تیم ملی کند، اما باید دوباره تاکید می کنم که من نمیتوانم از ایران قضاوت کنم و فقط عقیدهام این است که بیش از اینها باید از ارسلان استفاده میکردیم.»
مشحون از عملکرد صمد نیکخواه بهرامی در این مسابقه دفاع کرد و افزود: «کاپیتان تیم ملی عملکرد خوبی داشت. او در بازی برابر کره مصدوم شد، اما با غیرت تمام به میدان آمد و توانست بدرخشد. با این حال مسلما آسیبدیدگی او در عملکردش نیز تاثیر داشت؛ اگر جایگزینی مناسب انجام میشد، شاید صمد نیز میتوانست صد در صد توانش را به رخ حریفان آسیایی بکشد.»
مدیر تیمهای ملی از دفاع ناراضی بود؛ وی همچینین تصریح کرد: «زید - بازیکن پیر اردن حتی نمیتواند راه برود، اما دیدید که در این مسابقه با هر حملهاش امتیاز میگرفت. اگر در طول مسابقه عملکردش را زیرنظر میگرفتیم همیشه خمیده بود و نفس نداشت، اما همین بازیکن پیر در روزی که بسکتبال ایران باید به نیمه نهایی قهرمانی آسیا صعود میکرد، تیمش را تا پیروزی برابر مدافع عنوان قهرمانی رساند.»
کارشناسهای بسکتبال ایران نبود ارسلان کاظمی و ارنج بد ماتیچ را عامل باخت ایران برابر اردن معرفی میکنند، اما آنها تاکید دارند که نباید به سرعت قضاوت کرد و شاید ماتیچ با صحبتهایش بتواند دلیل قانع کنندهای از بازی ندادن یک بازیکن بیان کند، با این وجود چیزی که اینجا معلوم است جواب ندادن تمام سیستمهای سرمربی صربستانی تیم ملی ایران است که در برابر اردن تن به شکست داد و از رسیدن به نیمه نهایی بازماند.
** قامتهایی بلند و سرهایی فرو افتاده
پس از پایان این رقابت تاریخی، تمام خبرنگاران - بر اساس روال معمول، به سمت بازیکنان حرکت کردند تا در جایگاه خبری با آنها گفت و گو کنند، اما در میان بلندقامتان سرخ پوش ایران هیچ کس یارای سخن گفتن نداشت. دوربین شبکه خبر ایران سعید داورپناه را در قسمتی گیر آورد و توانست چند جمله از زبانش بیرون بکشد، اما او هم حرفی برای گفتن نداشت. هیچ بازیکن دیگری از ایران با خبرنگاران صحبت نکرد و تنها وسلین ماتیچ بود که از روی اجبار در نشست خبری حاضر شد. «امروز روز اردنیها بود و ما هرکاری کردیم نتوانستیم. توپهای ما وارد سبد نمیشد. آنها برای هر تاکتیک دفاعی ما جوابی داشتند. این تیم یک تیم دیگر بود. عملکرد فوقالعاده بازیکنان اردن اجازه نداد تا کارمان را بکنیم و در انتها نیز شکست خوردیم. اردن با این نتیجه خودش را به عنوان یک مدعی اصلی قهرمانی معرفی کرد.»
بازیکنان تیم ملی ایران یکی پس از دیگری وارد رختکن شدند. در حالی که هیچ کس نمیخواست این شکست را قبول کند، درب رختکن بسته شد تا کسی از حال و هوای تیم ملی در خلوت خودشان اطلاعی نداشته باشد. شاید بیشتر از قبول این شکست، اتفاقهای نیمه دوم ملیپوشان را ناراحت کرده باشد. زمانی که تمام افرادی که در سالن بسکتبال حاضر بودند و ایران را به عنوان یک تیم فینالیست تشویق میکردند، در نیمه دوم به تشویق اردنیها پرداختند و با این کار ضربه روحی سختی به تفکر بازیکنان وارد کردند. اینکه در رختکن تیم ملی ایران چه گذشت، هنوز کسی خبر ندارد.
** سکوت کاروان همیشه خندان
درب رختکن باز شد. مهران حاتمی با چهرهای متعجب دیده میشد. سکوت کاروان همیشه خندان ایران را در بر گرفته بود تا ملیپوشان بدون هیچ حرفی راهی هتل شوند. شاید هنوز باور ندارند که حذف شدهاند و نمیتوانند دهکده المپیک لندن را از نزدیک ببینند. آسمانخراشهایی که در اندیشه ایستادن بر بام آسیا بودند، باید برای کسب مقام پنجمی به مصاف چین تاپه بروند. نبردی که برای ملیپوشان ارزشی ندارد. آنها هدف را از دست رفته میبینند و دلیلی برای به آب و آتش زدن برای شکست دادن چین تایپه ندارند.
سالن بسکتبال شهر ووهان حتی در آغاز دیدار فیلیپین و چین تایپه نیز مملو از حرف و نظر بود. هنوز صحبتهایی درباره تیم ملی ایران شنیده میشد. هر تماشاگری برای خودش نظری داشت و دلیل شکست ایران را عنوان میکرد. خیلیها اعتقاد داشتند که ایران پیش از اردن حریف قدرتمندی نداشت که بتواند خودش را محک بزند. خیلیها کره را تیمی قدرتمند میدانستند، اما معتقد بودند سبک بسکتبال اردن و کره متفاوت است، اما بیش از هر چیزی این صحبت شنیده میشد که در جنگ تفکر مربیها، سرمربی نیوزلندی اردن برنده شد.
** آسمانخراشهای ایرانی برابر اردن از نگاه آمار
حامد حدادی، صمد نیکخواه بهرامی، اوشین ساهاکیان، حامد آفاق، ارسلان کاظمی، مهراد آتشی، مهدی کامرانی، آرن داوودی و سعید داورپناه بازیکنانی بودند که در دیدار برابر اردن در ترکیب ماتیچ جای گرفتند.
1- حامد حدادی در این مسابقه 40 دقیقه در میدان بود و توانست 27 امتیاز، 14 ریباند، 7 پاس منجر به گل و 3 بلاک شات انجام دهد. حدادی 19 اقدام به پرتاب دو امتیازی داشت که 9 پرتابش وارد سبد شد. از 10 پرتاب پنالتی نیز 6 پرتابش امتیاز داشت و از 2 پرتاب سه امتیازیش توانست 3 امتیاز کسب کند.
2- صمد نیکخواه بهرامی در این مسابقه 20 دقیقه در میدان بود. 8 امتیاز، 4 ریباند و 3 پاس منجر به گل داشت. نیکخواه بهرامی از 5 اقدام به پرتاب 2 امتیازی تنها در یک پرتاب موفق بود و در این دیدار نتوانست اقدام به پرتاب 3 امتیازی داشته باشد. نیکخواه بهرامی 6 پرتاب آزاد موفق داشت.
3- حامد آفاق دیگر بازیکن کلیدی ایران در این مسابقه 29 دقیقه در میدان بود. آفاق در این دیدار 12 امتیاز کسب کرد و 5 پاس منجر به گل داشت. یک پرتاب 2 امتیازی نا موفق و 11 پرتاب 3 امتیازی که تنها 4 بار وارد سبد شد کارنامه آفاق را نشان میدهد.
4- اوشین ساهاکیان 15 دقیقه برابر اردن به میدان رفت. 9 امتیاز، 7 ریباند به نام ساهاکیان ثبت شد. بازیکن پست چهار ایران در این مسابقه یک پرتاب 3 امتیازی موفق داشت و توانست 2 پرتاب از 5 پرتاب 2 امتیازیاش را وارد سبد کند. ساهاکیان 2 پرتاب آزادش را نیز وارد سبد کرد.
5- مهدی کامرانی بازیکن پست یک ایران 35 دقیقه در این نبرد حضور داشت و توانست 14 امتیاز برای ایران کسب کند. 6 ریباند و 5 پاس منجر به گل حضور پر رنگ کامرانی را در تیم ملی نشان میدهد. کامرانی از 4 پرتاب 2 امتیازی 6 امتیاز کسب کرد. 8 اقدام به پرتاب 3 امتیازی داشت که دو توپش وارد سبد شد. کامرانی 5 پرتاب آزاد داشت که 2 پرتابش به گل تبدیل شد.
6- اما ارسلان کاظمی که بیشتر کارشناسها معتقد هستند از این بازیکن به درستی استفاده نشد، 24 دقیقه از مجموع 40 دقیقه در میدان حضور داشت. کاظمی 13 امتیاز کسب کرد و توانست 16 ریباند داشته باشد. این بازیکن از 6 پرتاب آزادش 3 اقدام موفقیتآمیز داشت. ارسلان کاظمی 7 اقدام 2 امتیازی داشت که 5 پرتابش وارد سبد شد.
البته در کنار عملکرد ارسلان کاظمی عدم استفاده از اصغر کاردوست و حامد سهرابنژاد نیز از سوالهایی است که کادر فنی تیم ملی بسکتبال ایران باید به آن پاسخ دهند.
جواد داوری هم در این مسابقه به دلیل آسیب دیدگی به میدان نرفت.
** شرقیها در نیمه نهایی سه نماینده دارند
در پایان مرحله یک چهارم پایانی، تیمهای چین، کرهجنوبی، فیلیپین و اردن به نیمه نهایی صعو کردند تا شرق آسیا 3 نماینده در این مرحله داشته باشد. در این دوره از رقابتها شرایطی درست عکس دوره گذشته اتفاق افتاد. در سال 2009 ایران، لبنان، اردن و چین چهار تیم نخست آسیا را تشکیل میدانند، اما حالا غربآسیا تنها یک نماینده در مرحله نیمه نهایی دارد. البته نباید فراموش کنیم که در سال جام ملتهای سال 2007 که انتخابی المپیک پکن بود؛ ایران، لبنان، کرهجنوبی و قزاقستان چهار تیم نخست آسیا بودند و چین به این دلیل که میزبان المپیک بود در این رقابتها حضور پر رنگی نداشت.
تیم ملی چین در مرحله یک چهارم پایانی برابر لبنان قرار گرفت و توانست با نتیجه 68 بر 48 به پیروزی برسد. کرهجنوبی با نتیجه 86 بر 67 ژاپن را شکست داد و به جمع چهار تیم نخست پیوست و فیلیپین نیز توانست 95 بر 78 چین تایپه را شکست دهد و به نیمه نهایی صعود کند. در دیگر دیدار این مرحله مدافع عنوان قهرمانی برابر اردن به میدان رفت و بانتیجه 88 بر 84 تن به شکست داد تا اردن تنها نماینده غربآسیا در مرحله نیمه نهایی باشد.
** نتایج ایران در ادوار رقابتهای قهرمانی آسیا
بدترین نتیجه تیم ملی بسکتبال ایران در رقابتهای قهرمانی آسیا در سال 1995 اتفاق افتاد. در رقابتهایی که در کرهجنوبی برگزار شد، تیم ملی ایران در مکان دهم آسیا قرار گرفت. ایران در 3 دوره نیز در مکان هشتم آسیا قرار گرفته است. سالهای 1981 در هند، 1985 در مالزی و 1997 در عربستان تیم ملی بسکتبال ایران هشتم آسیا شده است. تیم ملی ایران در سال 1991 در ژاپن ششم شد و در سالهای 1983 در هنگ کنگ و 1989 در چین پنجم آسیا شد. سال 1993 اندونزی میزبان جام ملتهای آسیا بود که ایران توانست مکان چهارم آسیا را کسب کند.
در آغاز سال 2000 بسکتبال ایران روند صعودیاش را پیدا کرده بود. ایران در سال 2003 در چین پنجم آسیا شد. سال 2005 در قطر ششم شد، اما در سال 2007 که جام ملتهای آسیا در ژاپن برگزار شد ایران قهرمان آسیا و راهی المپیک پکن شد. ایران در سال 2009 در کشور چین برابر تیم میزبان از عنوان قهرمانیاش دفاع کرد، اما روز گذشته دوباره در کشور چین برای دفاع از عنوان قهرمانیاش به میدان رفت، ولی برابر اردن تن به شکست داد و از رسیدن به مرحله نیمه نهایی بازماند.
ملی پوشان باید امروز(شنبه) برای رسیدن به مکان پنجم به مصاف چین تایپه بروند. برای رسیدن به جایگاهی که در سال 2003 آنرا کسب کرده بودند.
تیم ملی بسکتبال ایران در مرحله یک چهارم پایانی برابر اردنی شکست خورد که تا امروز هیچ عنوانی بهتر از سومی آسیا در کارنامهاش ندارد.
** بسکتبال برای بازیهای آسیایی آماده شود
بهرام افشارزاده پس از ناکامی ایران برای رسیدن به المپیک لندن به ایسنا گفت: «بسکتبال ورزشی با لیاقت است. این تیم شایسته رسیدن به المپیک را داشت، اما متاسفانه در راه رسیدن به این مهم بازماند. آنها باید خود را برای حضوری قدرتمند در بازیهای آسیایی آماده کنند.»
تیم ملی بسکتبال که قدرتمندترین تیم در ورزشهای گروهی بود از رسیدن به فینال بازماند. پس از فوتبال، بسکتبال نیز المپیکی نشد. حالا باید در انتظار والیبال و هندبال باشیم. آیا این دو ورزش میتوانند ایران را المپیکی کنند؟
ایسنا
