«دایره‌المعارف نامداران ورزش خراسان» عنوان کتابی است که به زندگی قهرمانان ورزشی خراسان بزرگ در مسابقات قهرمانی کشور از آغاز تا سال 77 می‌پردازد. این کتاب به تازگی به قلم حسن باغبان منتشر شده است.-نویسنده «دایره‌‌المعارف نامداران ورزش خراسان» در این باره به خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا) گفت: اطلاعاتی درباره زندگی و افتخارات قهرمانان خراسان در تمامی رشته‌های ورزشی، از سال 1318 (زمان برگزاری نخستین دوره مسابقات قهرمانی کشور) تا سال 1377 در این کتاب گردآوری و تدوین شده است.

باغبان گفت: این کتاب به معرفی تمامی زنان و مردانی که در این مدت در مسابقات قهرمانی کشور در رده سنی آزاد (بزرگسال)، حایز رتبه‌های اول تا سوم شده‌ و مدال گرفته‌اند می‌پردازد. علاوه بر این قهرمانان ورزشی این دوران در بخش جانبازان، ناشنوایان و نابینایان نیز در این کتاب ‌معرفی شده‌اند. این کتاب همچنین به معرفی نوجوانان و جوانان خراسانی که در این دوران با تیم ملی همراه شده و در مسابقات قهرمانی مقام کسب کرده‌‌اند می‌پردازد.

وی درباره روش گردآوری اطلاعات «دایره‌المعارف نامداران ورزش خراسان» گفت: عمده مطالب این کتاب شامل گفت‌وگوهایی با قهرمانان خراسانی است. علاوه بر این بخشی از اطلاعات آن با تحقیق کتابخانه‌ای (مطالعه مطبوعات) و تحقیق از افراد مختلف به دست آمده است. درباره برخی از افراد که از دنیا رفته بودند یا تماس با آن‌ها ممکن نبود، به بیان نام و افتخارات آنان بسنده شده است. متاسفانه بانک اطلاعاتی مشخص و جامعی درباره قهرمانان ورزشی وجود ندارد و به همین دلیل گردآوری اطلاعات مرتبط با این تحقیق نیازمند کار گسترده‌ای بود.

باغبان در اشاره به بخش‌های مختلف این کتاب اظهار کرد: تاریخچه ورزش نوین در خراسان، معرفی دبیران و معلمان ورزشی خراسان تا سال 1318 که هنوز بحث مسابقات کشوری مطرح نبود، شرح زندگی تمامی مدیران کل ورزش استان خراسان از سال 1316 مطالب اصلی این کتاب را تشکیل می‌دهند و در ادامه به زندگی قهرمانان پرداخته شده است.

وی با اشاره به استفاده از ترتیب الفبایی برای قرار دادن نام افراد در «دایره‌المعارف نامداران ورزش خراسان» افزود: جلد نخست این کتاب، از حرف «الف» تا حرف «پ» را در برمی‌گیرد. همچنین قهرمانانی را که در دست نبوده یا امکان مصاحبه با آن‌ها وجود نداشته و درباره آن‌ها با نقص مدارک مواجه شده‌ام، در بخشی از پایان کتاب معرفی کرده‌ام.

این پژوهشگر افزود: در گفت‌وگوهای انجام شده با قهرمانان در این کتاب، ابتدا به زندگی خصوصی و شغلی افراد و پس از آن، به نحوه ورود آنان به دنیای ورزش پرداخته شده است. در این گفت‌وگوها همچنین بحث مربیان، باشگاه‌ها و حریفان این قهرمانان مطرح شده است و در پایان هر گفت‌وگو تمامی مقام‌هایی که این افراد در رقابت‌های قهرمانی کشور کسب کرده‌اند، به صورت مستند بیان شده است، به گونه‌ای که می‌توان این اثر را کتاب جامعی دانست.

وی با اشاره به آغاز کار روی جلد دوم این کتاب گفت: در تهیه جلد دوم، بخش‌هایی به آن اضافه شده است. به عنوان مثال همراه با این جلد، فیلم گفت‌وگو با قهرمانان نیز ارایه خواهد شد. همچنین در این جلد بخشی به عنوان «جامانده از قبل» به کتاب اضافه شده است که به افرادی می‌پردازد که در جلد نخست از قلم افتاده‌اند. در این جلد همچنین بخشی با عنوان «عکاسان ورزشی» افزوده می‌شود که در آن، عکاسان خراسانی که در بازه زمانی بیان شده از رقابت‌های قهرمانی کشور عکاسی کرده‌اند، معرفی می‌شوند.

باغبان ادامه داد: همچنین بخش‌های مشابهی با عنوان خبرنگاران ورزشی،‌ لیدرهای ورزشی، حامیان و واقفان ورزشی، به جلد دوم «دایره‌‌المعارف نامداران ورزش خراسان» افزود شده است. علاوه بر این در این کتاب به ورزشکاران خراسانی که فعالیت‌های ویژه‌ای داشته باشند، پرداخته می‌شود.

وی هدف از نگارش «دایره‌‌المعارف نامداران ورزش خراسان» را زنده نگه داشتن گوشه‌ای از تاریخ ورزش ایران در منطقه خراسان دانست و گفت: خاطرات و تجربه‌‌های ورزشکاران بزرگ و قهرمانان، الگوی مناسبی برای جوانان و نوجوانان است و شاید مطالعه این کتاب، انگیزه‌ای برای روی آوردن آنان به ورزش باشد.

جلد نخست «دایره‌‌المعارف نامداران ورزش خراسان» با حمایت سازمان تربیت بدنی و اداره کل تربیت بدنی خراسان رضوی با شمارگان سه هزار نسخه، 618 صفحه و بهای 12 هزار تومان از سوی انتشارات موسسه فرهنگی قدس منتشر شده است.